الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

78

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

يكى از اهداف اين حروف ، جلب توجه شنوندگان ، و دعوت آنها به سكوت و استماع بوده باشد ، زيرا ذكر اين حروف در آغاز سخن ، مطلب عجيب و نوظهورى در نظر عرب بود ، و حس كنجكاوى او را برمىانگيخت ، و در نتيجه به دنباله آن نيز گوش فرا مىداد و اتفاقا غالب سوره هايى كه با حروف مقطعه شروع مىشود سوره هايى است كه در مكه نازل شده است و مىدانيم در آنجا مسلمانان در اقليت بودند و دشمنان لجوج و سرسخت ، حتى حاضر نبودند ، به سخنان پيامبر ص گوش فرا دهند - سهل است - گاهى آن چنان سر و صدا و غوغا به راه مىانداختند ، كه صداى پيامبر ص در ميان آنها گم مىشد ، كه در بعضى از آيات قرآن ( مانند آيه 26 سوره فصلت ) اشاره به اين مطلب شده است . و نيز در بعضى از روايات كه از طرق اهل بيت ع آمده مىخوانيم كه اين حروف رموز و اشاراتى است به نامهاى خداوند ، مثلا « المص » در سوره مورد بحث اشاره به انا اللَّه المقتدر الصادق مىباشد . يعنى « من خداوند تواناى راستگو هستم » و به اين ترتيب هر يك از حروف چهارگانه شكل اختصارى يكى از نامهاى خدا است . موضوع جانشين ساختن اشكال اختصارى به جاى اشكال مفصل كلمات از قديم رائج بوده ، اگر چه در عصر و زمان ما به صورت بسيار گسترده ترى مورد بهره - بردارى قرار گرفته است و بسيارى از عبارات طولانى و اسامى مؤسسات يا انجمنها را در يك كلمه كوتاه خلاصه مىكنند . ذكر اين نكته نيز لازم است كه اين تفسيرهاى مختلف براى « حروف مقطعه » هيچگونه منافاتى با يكديگر ندارند ، و ممكن است در آن واحد تمام اين تفسيرها به عنوان بطون مختلف قرآن ، اراده شود .